Categorie: Geen categorie

Het weidevogelseizoen is definitief van start gegaan. Dat betekent weer het veld in. In
de uiterwaarden langs de Rijndijk bij Heteren verzamelden vrijwilligers van de
werkgroep Weidevogels Overbetuwe zich deze week met een duidelijk doel:
kievitsnesten opsporen en markeren, zodat boeren er straks omheen kunnen werken.
De nieuwe jassen van de vrijwilligers zijn gesponsord door ANV Lingestreek.

‘Niet te kort erop kijken’, leert doorgewinterde vrijwilliger Harry van de Zandschulp uit
Heteren een beginner. Wie naar zijn schoenen staart, loopt het risico een nestje te missen –
of erop te stappen. Daarom trekken de vrijwilligers in een lijn door het veld, met zo’n vijf
meter tussenruimte, om de akker systematisch uit te kammen.

En met resultaat. Els van Ruth uit Heteren, nog maar net begonnen, vindt haar eerste nestje.
Piet Wiltink uit Indoornik registreert de vondst op zijn GPS-systeem, inclusief het aantal
eieren, terwijl Els de plek markeert met bamboestokken. ‘Wéér een, we hebben er vandaag
al zo’n twaalf’, zegt Piet.

Niet elk nest bevat eieren. ‘Er liggen ook veel nestjes zonder eieren’, legt Els uit. ‘Dat
noemen we draainestjes, plekken die het vrouwtje heeft afgekeurd.’ Of zoals Harry het met
een knipoog zegt: ‘Het ledikantje is niet goed genoeg.’

De nesten liggen verspreid over het hele perceel: op vlakke stukken met korte vegetatie én
op ruigere delen waar de klei gebarsten is. ‘Een maanlandschap’, noemt vrijwilliger José uit
Driel het. Met het GPS-systeem zijn de nesten later eenvoudig terug te vinden. ‘Hij piept
sneller naarmate je dichterbij komt’, aldus Piet – bijna als een metaaldetector.

De vrijwilligers dragen jassen die zijn gesponsord door de Agrarische Natuur Vereniging
Lingestreek. Die komen goed van pas in de wind. ‘En we zijn herkenbaar voor boeren en
andere grondgebruikers’, vult Cees Akkerman uit Randwijk aan. ‘Dan is meteen duidelijk wat
we doen.’

Het zoeken naar nesten is geen eenmalige actie. De groep legt flinke afstanden af, Harry zit
deze middag al op ruim 7000 stappen, goed voor zo’n vijf kilometer op één hectare. Het
eerste kievitsei van dit stukje Overbetuwe werd dit jaar gevonden door Jan Kerssies uit
Zetten. Hij is er blij mee, maar doet het meer voor de vogels dan voor hemzelf. ‘De echte
wedstrijd is iets goeds doen voor de natuur’, vat Cees samen.

Wanneer het gras straks hoger staat en de boer aan het werk gaat, weet hij precies welke
plekken hij kan ontzien. Dat vergroot de overlevingskansen van de kievit. De vrijwilligers
blijven het gebied volgen en komen terug wanneer dat nodig is.

Ter ere van ons 25-jarig bestaan ging op 25 maart 2026 onze mini-documentaire, gemaakt door Joris van der Kamp, in première. In vijf minuten laat deze video zien hoe boeren en beheerders in ons gebied samenwerken aan een levend landschap.

Drie lokale verhalen staan centraal:

• Melkveehouder Dick van Zetten beheert kruidenrijk grasland in de uiterwaarden in Kesteren. Door extensief weiden en maaien kunnen kruiden zich volop ontwikkelen,
  met bijbehorende voordelen voor vee én natuur.
• Waardman Arnold van Dee en betrokken vrijwilligers creëren in het Natura2000-
  gebied Maurikse Waard leefgebied voor bijzondere weidevogels. Het ondiepe water
  van een plasdrasgebied, samen met beschutting en voedsel, zorgt ervoor dat soorten
  zoals watersnip, bergeenden en futen zich hier thuis voelen.
• Voorzitter Eugène Hoppenreijs legt naast een bloemrijke akkers in Elst uit hoe
  de ANV Lingestreek kennis, betrokkenheid en samenwerking inzet om landbouw en
  natuur te versterken. Daarbij streeft de organisatie altijd naar een win-win: goed voor
  de leden én de leefomgeving.
  
  Bekijk de video hier en laat je inspireren: https://www.youtube.com/watch?v=HGU6VWPUS6o

Al fietsend of wandelend kunt u de randen en
het mooie resultaat van zo’n 19 hectare vlin
der- en bloemrijke akkerranden bewonderen.
Er zijn drie speciale fiets- en wandelroutes
langs de vlinderrijke akkerranden ontwikkeld
via de knooppunten van de ANWB. Deze rou
tes kunt u vinden op www.bezoekdebetuwe.nl

• Route Angeren, 9,2 km
• Route Elst, 9,7 km
• Route Lingewaard – Overbetuwe 50,1 km

Met de gemeenten Overbetuwe en Lingewaard en Park Lingezegen werkt ANV Lingestreek samen in het project “Vlinderrijke Akkerranden”.  Met zo’n 28 agrariërs wordt ruim 18 hectare akkerrand ingezaaid.

De akkerranden zijn/worden ingezaaid met een speciaal voor ons samengesteld mengsel waar vlinders en andere insecten zich in thuis voelen. Je ziet margrieten, klaprozen en korenbloemen maar ook rode klaver, wikken en luzerne. Alle kruiden zijn inheems geteeld zodat ze ook bloeien wanneer de insecten ze nodig hebben. Ook bevat het mengsel wat granen om in de winter de patrijs van voedsel te kunnen voorzien. De akkerranden worden elk jaar voor de helft opnieuw ingezaaid. Dit zorgt voor een gedeeltelijk nieuw gewas en voorkomt te grote veronkruiding van de akkerrand. In het gedeelte wat blijft staan kunnen allerlei dieren beschutting vinden en broeden.

Nu we speciaal een akkerrand voor vlinders aanleggen, willen we natuurlijk ook weten hoeveel vlinders er dan in de akkerrand voorkomen. Daarvoor werken we samen met de Vlinderstichting.  De Vlinderstichting heeft vrijwilligers geworven en opgeleid om de vlinders te tellen in de randen. Dit doen ze op zonnige dagen, want dan zijn de vlinders actief. De telling heet een kwartiertelling, de tellers lopen een kwartier door de rand en noteren in een app hoeveel en welke vlinders ze in 15 minuten hebben gezien. Aan het eind van het project hopen we meer te weten over het aantal en welke vlinders van de akkerranden gebruik maken.

Daarnaast is er de BIMAG (Boeren Insecten Monitoring Agrarische Gebieden). Een aantal deelnemers aan de vlinderrijke akkerranden doet ook mee aan de BIMAG. Zij plaatsen ’s nachts 3 LED-emmers. Eén op het erf, één op het grasland of bouwland en één in de akkerrand. In de ochtend, wanneer de nachtvlinders nog stil zitten in de emmer, worden de nachtvlinders gefotografeerd. De foto’s worden naar de Vlinderstichting gestuurd die ze op naam brengt en telt. Zo dragen we bij aan een landelijk onderzoek om meer te weten te komen over de nachtvlinders. ierme

Het project Vlinderrijke Akkerranden loopt van 2025 tot 2026. Heb je interesse om zelf een vlinderrijke akkerrand aan te leggen? Voor 2025 worden alle beschikbare hectares ingezet als akkerrand. Je kunt je aanmelden voor de wachtlijst. Misschien komen er voor 2026 nog een aantal hectares beschikbaar om mee te kunnen doen. Voor meer informatie: coordinator@anvlingestreek.nl.

Zaterdag 29 maart is door wethouder Pieter Neven van de gemeente Buren samen met vice voorzitter Arnold van Dee van Agrarische Natuurvereniging Lingestreek het weidevogelinformatiebord onthuld.

Weidevogelgebied Ommerense veld ligt tussen Maurik en Ingen. De bescherming van de vogels wordt ingevuld door een samenwerking tussen de boeren en weidevogelvrijwilligers. De aansturing en subsidieverlening verloopt via Collectief Rivierenland en de Agrarische natuurvereniging.

Collectief Rivierenland heeft het bord beschikbaar gesteld en het bord mocht geplaatst aan De Steeg in Ingen, midden in het weidevogelgebied. De onthulling vond plaats in het bijzijn van afgevaardigden van het bestuur van Collectief Rivierenland, de agrarische natuurvereniging, weidevogelvrijwilligers en de wethouder.

Met de gemeenten Overbetuwe en Lingewaard en Park Lingezegen werkt de ANV Lingestreek samen in het project ‘Vlinderrijke Akkerranden’. Agrariërs in beide gemeenten kunnen zich aanmelden voor dit project.

Subsidie aanleg vlinderrijke akkerranden
Het doel is het verbeteren van de biodiversiteit in het landschap. Daarom zetten de betrokken partijen zich in om de waardevolle akkerranden terug te brengen in het landschap. Agrariërs kunnen een vergoeding krijgen als zij een vlinderrijke akkerrand aanleggen.

Meer biodiversiteit en kleur langs de akkers
De akkerranden worden ingezaaid met een meerjarig mengsel dat aantrekkelijk is voor vlinders en insecten. De bloemrijke randen zorgen voor kleur in het landschap maar bieden ook schuilgelegenheid, broedplek en voedsel voor vogels zoals de patrijs en de fazant. Ook de kievit wil de rand weleens opzoeken om te broeden. Insecten weten de bloemen te vinden om van de nectar te snoepen. Zelfs de ree weet de rand te waarderen. In de winter blijft de akkerrand staan. In de stengels van de planten kunnen de insecten overwinteren en de zaden van de zonnebloem vormen een lekker hapje voor de vogels.

Samenstelling zaadmengsel
De afgelopen jaren bestond het zaadmengsel voornamelijk uit granen en kruiden. In 2025 zorgt ANV
Lingestreek in samenwerking met de boeren voor een passend mengsel voor de akkerranden.

Voorwaarden voor deelname
– Een akkerrand is minimaal 3 meter en maximaal 18 meter breed.
– De akkerrand is nog niet ingericht met subsidie vanuit de ANLb-regeling.
– Stapeling met de RVO-regeling is mogelijk als naastgelegen grond.
– De rand ligt bij voorkeur langs de weg, een wandel- of een fietspad zodat deze makkelijk bereikbaar
is voor monitoring.
– Boeren die in voorgaande jaren meegedaan hebben mogen zich opnieuw aanmelden.

Doe ook mee!
Meer details over dit project leest u in de flyer onderaan dit bericht. Heeft u nog verdere vragen of wilt u deelnemen aan het project, neem dan contact op de met de coördinator van ANV.